Jak Pomóc Pracownikowi z Wypaleniem Zawodowym?

Data aktualizacji: 2019-09-02

Czym jest wypalenie zawodowe? Chociaż zostało ujawnione dopiero w latach siedemdziesiątych, to istniało znacznie wcześniej. W ostatnim czasie o wypaleniu zawodowym mówi się coraz częściej. W 2019 roku WHO, czyli Światowa Organizacja Zdrowia dopisała wypalenie zawodowe do listy chorób i problemów zdrowotnych. Zdefiniowano je jako „chroniczny stres w pracy, którego nie można skutecznie zredukować”. Przez wspomnianą kwalifikację zaczęto coraz częściej podejmować dyskusję na temat przyczyn, rozpoznania oraz zapobiegania wypaleniu zawodowemu w firmach i instytucjach.

Przed menadżerami oraz właścicielami firm pojawia się nowe wyzwanie – jak zapobiegać wypaleniu oraz jak utrzymać u swoich Pracowników potrzebny poziom motywacji?

 

Kto jest narażony na wypalenie zawodowe?

Do niedawna uważano, że wypalenie zawodowe w największym stopniu dotyczy zawodów, które opierają się na kontaktach z ludźmi. W grupach podwyższonego ryzyka mogliśmy odnaleźć takie profesje jak: nauczyciel, lekarz, pielęgniarka, ratownik medyczny, psychoterapeuta, prawnik. Chociaż w tych grupach notuje się podwyższone ryzyko, to narażeni są przedstawiciele wszystkich zawodów.

Instytut Gallupa przeprowadził badanie, z którego wynika, że aż 68 proc. Pracowników w Polsce jest niezaangażowanych w swoją pracę. Wyniki skłaniają do głębszych przemyśleń – skoro praca jest nieodłączną częścią ludzkiego życia i zajmuje znaczną część naszego czasu, to ma duży wpływ na ocenę jakości życia oraz na dobre samopoczucie. Nie możemy więc pozostawać bezczynni wobec wszelkich objawów wypalenia zawodowego.

Jak rozpoznać wypalenie zawodowe?

Wypalenie zawodowe to coś więcej niż zły dzień, czy gorszy humor. Rozpoznanie jego pierwszych oznak jest ciężkie, ponieważ wypalenie zawodowe to proces, który rozwija się powoli. W kontekście tego tematu często mówi się, że aby się wypalić, najpierw trzeba płonąć.

Możemy zaobserwować kilka etapów wypalenia zawodowego:

  • Okres zauroczenia, w którym pracownik widzi wszystko przez różowe okulary. Utożsamia się z misją firmy, jest pełen energii i nowych pomysłów.
  • Okres przejściowy, w którym pracownik zaczyna dostrzegać pewne defekty w firmie. W tym samym momencie cukierkowa wizja firmy zostaje zaburzona, pracownik stara się utrzymać idealistyczną wizję firmy, dlatego pracuje coraz więcej.
  • Okres obojętności, w którym pracownik wkłada coraz więcej wysiłku w realizację obowiązków, rezygnują z części życia prywatnego na rzecz pracy. Powoduje to większy stres oraz problemy w kontaktach z innymi pracownikami.
  • Okres pełnego wypalenia zawodowego, w którym pracownik czuje znużenie fizyczne i psychiczne. Pracownik jest coraz mniej efektywny, wyzwala to więcej stresu i skutkuje poczuciem samotności oraz obniżeniem własnej wartości. Pracownik z niechęcią przychodzi do pracy i odlicza minuty do jej wyjścia. Ma problemy z koncentracją, wahania nastroju, problemy ze snem, coraz częściej się spóźnia, nie wywiązuje się z zadań terminowo.

Do czynników psychologicznych, często dochodzą również somatyczne – stres w pracy zwiększa ryzyko chorób wieńcowych oraz powstania zespołu chronicznego zmęczenia.

Najczęściej na wypalenie zawodowe cierpią osoby ambitne.

Przyczyny wypalenia zawodowego

Jeśli jesteś menadżerem, to pewnie spotkałeś się z tym, że łatwo zrzucić winę za brak produktywności i zaangażowania w pracę na samego Pracownika. Problem leży jednak znacznie głębiej – musimy przyjrzeć się strukturze organizacji, zasadom jej funkcjonowania, programu motywacji i zakresach działań HR.

Przyczyny nie są jednak łatwe do zdefiniowania. Zazwyczaj jest to połączenie czynników indywidualnych Pracownika, jak i organizacyjnych w firmie. Najczęściej za winowajcę uznaje się stres, który wynika z poczucia nieradzenia sobie z wymaganiami w pracy. Możemy również szukać przyczyn w pracoholizmie, emocjonalnego angażowania się w problemy Pracowników, brak możliwości awansu oraz problemy w kontaktach ze współpracownikami. Nie każdy zły dzień będzie oznaką nadchodzącego wypalenia, ale długo utrzymujący się ponury nastrój może już o nim świadczyć.

Jak pomóc pracownikowi z wypaleniem zawodowym?

Jeśli zauważymy objawy wypalenia zawodowego, nie możemy ich bagatelizować. Wypalenie zawodowe w większości przypadków prowadzi do rezygnacji i zwolnienia z pracy. Nie możemy więc zakładać, że pracownik sam poradzi sobie z widocznymi syndromami. Na każdym etapie najważniejsza jest rozmowa – dzięki niej możemy poznać przyczyny stresu, czy oczekiwania wobec aktualnej sytuacji. Oto kilka sposobów, które również mogą okazać się skuteczne:

Kontroluj nadgodziny

Pracownicy, którzy chętnie zostają po godzinach oraz zgadzają się pracę w godzinach prywatnych, choć wydają się cennym filarem firmy, są bardziej narażeni na wypalenie zawodowe. Ktoś z zespołu pracuje zawsze na najwyższych obrotach? Podejmuje się coraz trudniejszych zadań, które często przerastają jego kompetencje? Rezygnują z własnych planów, aby dokończyć ważny projekt? Tutaj powinna się nam zapalić czerwona lampka – aby wydajnie pracować, musimy również regularnie odpoczywać. Zbyt częsta praca w nadgodzinach zwiększa stres i presję, jaką czuje pracownik.

Wyślij na urlop

W kontekście wypalenia w pracy urlopy mają wielkie znaczenie – to one pozwalają na uporządkowanie myśli, zebranie dobrej energii i motywacji do dalszych działań. Świetnym narzędziem do motywacji będą vouchery na wyjazdy. Nawet weekendowy wyjazd, będzie znakiem dla Pracownika „mój Szef o mnie dba i nie traktuje mnie jak ludzkiego zasobu”. Jeśli chcemy, aby praca była również źródłem satysfakcji, musimy zapewnić możliwość odpoczynku. Możemy podarować Pracownikowi voucher na wycieczkę do wybranego miejsca w Polsce lub voucher kwotowy, dzięki któremu Pracownik sam wybierze cel podróży.

Ustal zakres obowiązków

W higienie pracy ważne jest jasne zrozumienie obowiązków. Pracownik chce wiedzieć, jakie dokładnie zadania ma wykonać oraz jakich rezultatów się od niego wymaga. Ważne jest również określenie terminów, co pozwala na łatwiejsze zhierarchizowanie i rozplanowanie pracy. Istotna jest również odpowiedź zwrotna. Zatrudniony powinien otrzymywać feedback – wszelkie trudności, jak i sukcesy nie mogą więc być ignorowane.

Pozwól na odnalezienie pasji

W efektywnym motywowaniu Pracowników wielkie korzyści mogą przynosić programy benefitowe. Warto jednak sprawić, aby dodatkowe świadczenia były dopasowane do potrzeb Pracownika oraz otwierały mu nowe możliwości rozwoju. Równowaga pomiędzy życiem zawodowym i prywatnym może być skutecznym remedium na wypalenie zawodowe, dlatego w programach motywacyjnych warto uwzględnić możliwość rozwijania pasji.

W Katalogu Marzeń dostępne są vouchery, które wręczone osobiście pokażą, że Szef interesuje się Pracownikiem i zna jego upodobania. Więcej o wyróżnieniu w firmie dzięki voucherom na przeżycia pisaliśmy w dedykowanym artykule.

Zapobieganie wypaleniu zawodowemu

Lepiej zapobiegać, niż leczyć. Zadaniem przełożonych jest monitorowanie satysfakcji Pracowników. Do tego mogą być przydatne indywidualne spotkania z menadżerami, na których zostaje oceniana efektywność Pracownika, ale również zostają ustalone wymagania wobec menadżerów. W Katalogu Marzeń praktykujemy oceny roczne oraz półroczne. Dzięki tej metodzie mamy szansę na zwiększenie efektywności pracy i lepsze zrozumienie na linii Szef-Pracownik. Spotkania odbywają się osobno, a każdy Pracownik otrzymuje wcześniej ankietę, aby przygotować się do rozmowy. Ocenia własną pracę oraz pracę swojego Szefa. Spotkanie daje przestrzeń do rozmowy i wyjaśnienia nieporozumień, jeśli takie są, a  kończy się ustaleniem poprawy pracy i planem rozwojowym. W skali 5 stopniowej oceniana jest postawa menadżerska (1 oznacza bardzo się nie zgadzam, 5 oznacza bardzo się zgadzam).

  1. Mój menedżer stawia przede mną wyzwania, które pozwalają mi się rozwijać.
  2. Mój menedżer czytelnie komunikuje cele dla naszego zespołu.
  3. Mój menedżer daje mi regularnie informację zwrotną, na której bazie wiem jak korygować swoje działania.
  4. Mój menedżer zapewnia mi odpowiedni poziom autonomii, której potrzebuję do wykonywania swoich zadań.
  5. Mój menedżer pokazuje, że ceni perspektywę, którą wnoszę do zespołu, nawet jeśli jest ona inna od jego perspektywy.
  6. Mój menedżer traktuje mnie jak osobę (w kontrze do „zasobu”).

Więcej przydatnych pytań można znaleźć na stronie Managers Give feedback to Managers.

Skuteczne w naszej firmie są również cykliczne spotkania statusowe, podczas których możemy bieżąco omawiać etapy projektów, korygować działania, ustalać priorytety oraz konsultować z menadżerami wszelkie wątpliwości. Daje to wyjątkowe poczucie wsparcia.

Problem wypalenia zawodowego dotyczy coraz więcej firm. Dlatego wyzwaniem dla menadżerów i Pracodawców jest stworzenie przyjemnych i bezpiecznych warunków pracy oraz świadczeń, dzięki którym Pracownik będzie czuł się spełniony zarówno w sferze zawodowej, jak i pozostanie w równowadze pomiędzy pracą a życiem prywatnym.

Przewodnik ds. Marzeń
Kocham góry, a moim największym marzeniem jest zdobycie jednego z ośmiotysięczników. W wolnych chwilach chłonę nowe, książkowe smaki. Wierzę, że poczucie szczęścia to mój wybór, więc korzystam z każdej okazji, aby się uśmiechać.

Data publikacji: 2019-08-20

OBSERWUJ NAS
ZAPISZ SIĘ DO NEWSLETTERA
Korzystaj z promocji i nowości!
Marzyciele! Aby spełnianie marzeń uczynić jeszcze prostszym, używamy plików cookies w celach statystycznych i marketingowych :) Więcej w Polityce Prywatności.